Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), “gönüllü uyum” çalışmaları kapsamında avukatlara yönelik vergi denetim sürecini başlattı. Şubat ayı itibarıyla çok sayıda avukata gönderilen davet yazılarında, 2023 ve 2024 yıllarına ait kazançların değerlendirilmesi amacıyla vergi denetim birimlerine başvurulması istendi.
Maliye Bakanlığı’nın son dönemde belirli meslek gruplarına odaklanan vergi denetimlerinde bu kez avukatlar da inceleme kapsamına alındı. Bakanlığın resmi verilerine göre, avukatların 2024 yılında beyan ettiği ortalama gelir yaklaşık 34 bin lira olarak kayıtlara geçti.
Denetimlerin Kapsamı Genişliyor
Geçtiğimiz yıl doktorlar, fal ve astroloji hizmeti verenler, medyumlar, online psikologlar ve diyetisyenler gibi meslek gruplarına yönelik yoğun denetimler gerçekleştiren Maliye birimleri, bu çalışmalarda önemli vergi kayıpları tespit etmişti. Yapılan incelemeler sonucunda çok sayıda mükellefe yüksek tutarlı cezalar uygulanmıştı. Aynı denetim yaklaşımının avukatları da kapsayacak şekilde genişletildiği bildirildi.
“Davet Yazısı” Gönderildi
Gelir İdaresi Başkanlığı Denetim Grup Müdürlüğü tarafından avukatlara gönderilen yazılarda, “avukatlık faaliyetine ilişkin 2023 ve 2024 takvim yıllarına yönelik vergisel değerlendirme yapılacağı” ifade edildi. Yazılarda ayrıca, çalışmanın mükelleflerin vergisel yükümlülüklerini doğru ve eksiksiz yerine getirmesini sağlamak amacıyla yürütüldüğü vurgulandı.
Denetimler Nasıl Yapılıyor?
Maliye Bakanlığı, RADAR adı verilen analiz sistemi aracılığıyla mükelleflerin beyan ettikleri gelirleri fiili kazançlarla karşılaştırıyor. Bunun yanı sıra, vergi denetmenleri son yıllarda iş yerleri ve muayenehanelerde fiili hasılat tespitleri de gerçekleştiriyor.
Öte yandan Gelir İdaresi Başkanlığı, mükelleflerin risk durumlarını önceden görebilmeleri amacıyla Dijital Vergi Dairesi’ne “risk sorgulama” özelliği ekledi. Bu sistem sayesinde riskli durumda olduğunu tespit eden mükellefler, gönüllü olarak vergi dairesine başvurarak uzlaşma yoluyla eksik vergilerini ödeyebiliyor.
Barolar Birliği’nden Uyarı
Türkiye Barolar Birliği tarafından yapılan bilgilendirmelerde, avukatların düzenledikleri e-serbest meslek makbuzlarını, talep edilmesi hâlinde vergi inceleme elemanlarına elektronik ortamda ibraz etmelerinin zorunlu olduğu hatırlatıldı.
Bilgilendirme notlarında, “Varlığı noter tasdik kayıtları veya diğer belgelerle sabit olduğu hâlde defter ve belgelerin ibraz edilmemesi gizleme suçunu oluşturur ve 18 aydan 5 yıla kadar hapis cezası gerektirir” ifadelerine yer verildi. Bu suç için öngörülen cezanın üst sınırı, 15 Nisan 2022 itibarıyla 5 yıla çıkarılmıştı.
Avukatlar, serbest meslek erbabı olarak serbest meslek kazanç defteri tutmakla yükümlü bulunuyor. Ancak 2018 yılından itibaren bu defterlerin ve amortisman kayıtlarının fiziki olarak tutulması zorunluluğu kaldırıldı. Buna karşın, mesleki makbuzların elektronik ortamda muhafaza edilmesi ve talep hâlinde inceleme elemanlarına sunulması gerekiyor.
